Jezera

CRNO_JEZERO

Posmatrajući živopisnu panoramu durmitorskog područja, čovjek ne može, a da ne razmišlja o nastanku ovoga dramaticnoga pejzaža i uticaju moćnih prirodnih sila, koje su učestvovale u njegovom formiranju. Posebno obilježje svojim bistrim, zelenoplavim tonovima daju mu jezera, jer su neizbježna u svoj svojoj upečatljivosti, miru i tišini koju unose u prostor kojim dominiraju stjenovite litice, oštri, ka nebu okrenuti vrhovi, klisure, kanjoni, livade i pašnjaci. Osnovu za naučna istraživanja jezera Durmitora, postavio je Jovan Cviji daleke 1899. g. koji je, boraveći na Durmitoru, obišao gotovo sva jezera. U velikom dijelu, po njemu, ona su element prepoznatljivosti ove planine, jer nigdje, na tako malom prostoru, nije naišao na tako veliki broj jezera. Sva ona, kako ih je ovaj veliki naučnik nazvao GORSKE OČI, imaju svoju prepoznatljivost, različita su po postanku, velicini, po količini vode, po svom obliku i ljepoti pejzaža koji ih okružuje. Ipak, ako sve pogledamo iz našeg vremena, jezera nikad nije previše i ona nijesu data jednom za svagda. Privlačna su i značajna onako i onoliko, koliko je čista voda u njima, jer jezera, kao i ljudi, imaju svoje lice i svoju sudbinu. U nastavku, pročitajte priču svakog durmitroskog jezera, jer svako od njih je »oko zemlje«, a zajedno, oni su GORSKE OČI. Zagledani u njih, mi mjerimo dubinu svoje duše.

VRAZJE_JEZERO

Kada se krene od Žabljaka prema Nikšiću, na devetom kilometru puta, lako uočljivo sa viših terena, nalazi se VRAŽIJE JEZERO – Kolijevka krilatih konja. Na nadmorskoj visini od 1411 m, duboko 10.6 m, široko otvoreno prema suncu, smješteno je na Jezersko – Drobnjačkoj površi, pored glavnog karavnskog puta, koji je u prošlosti spajao Onogost – Nikšić sa Taslidžom – Pljevljima. Legenda kaže da u njemu živi krilati konj, crvene dlake koji u vrijeme zvjezdanih noći izlazi da pase i vodi ljubav sa kobilama, koje žive na njegovim obalama. Nakon završetka zanosnog čcina, on ritne oplodjenu kobilu u stomak, da ne bi ostala suždrebna. Samo mu to jednom ne pođe za rukom, a oplođena kobila oždrijebi krilatog konja Jabučila, na kome čuveni Vojvoda Momčilo za čas prelijetaše sa Pirlitora na Durmitor. Kada se krene putem, oko 500 metra dalje, smješteno je RIBLJE JEZERO.

RIBLJE_JEZERO

RIBLJE_JEZERO

Nalazi se na dijelu jezerske površi, poznate pod imenom »Grčka strana«, na 1409 m nadmorske visine i sa najvećom dubinom od 5.5 m. Ime je dobilo po navodnom bogastvu ribom i to naročito velikim primjercima. Po narodnim pričama, italijanski karabinjeri, čija se komanda nalazila u Žabljaku, jednom prilikom su ulovili dva primjerka pastrmke potočare, koji su bili toliko veliki, da su pružali sa kraja na kraj ceste. Na drugoj strani, u jugoistočnom dijelu Durmitora, na mjestu gdje visoko planinski reljef prelazi u Jezersku površ, nalazi se POŠĆENSKO JEZERO.
Nadmorska visina jezera je 1487 m, a najveća dubina iznosi 3.6 metra. Kao jezero nastalo u cirkovima sela Pošćenje i tokom ledničke erozije, privlačilo je pažnju mnogih geologa. Mnogi prolaznici, putopisci, naučnici, bili su zadivljeni ljepotom ovoga jezera i živopisnom panoramom koja ga okružuje. Ako odavde krenete dalje, duboko ulazeći u kamena prostranstva Durmitora, naići ćete na MODRO JEZERO.

Smješteno je u podnožju durmitorskog vrha zvanog Sedlena greda, na nadmorskoj visini od 1609 m, dok dubina vode dostiže najviše 3.3 metra. Kada pogledate boju ovoga jezera, biće vam jasno kako je dobilo ime. U jezeru ima pastrmke, a u njemu često obitavaju i divlje patke. Malo dalje od ovoga jezera, odvojeno jednim morenskim prevojem, smješteno je SRABLJE JEZERO. Ovo je jedno od najmanjih durmitorskih jezera, sa maksimalnom dubinom od 1.5 m. Durmitorci se kupaju u njegovoj vodi, drzeći da je ljekovita za kožne bolesti i po tome je i dobilo naziv. Odmah tu, u njihovoj blizini, je VALOVITO JEZERO.

Valovito_jezero

Nadmorska visina ovoga jezera iznosi 1695 m, a najveća dubina 3.5m. Naziv mu potiče od riječi »val« ili »vao«, kojim se u nekim djelovima Crne Gore označavaju tereni sa mnogo oburvanih blokova. Još dalje, prema centralnim djelovima Durmitora, dolazi se u cirk Škrka, najdublji i najrasprostranjeniji na balkanskom poluostrvu. To je predio koji treba posjetiti, da bi se osjetila puna skala njegovih vrijednosti. Za tu bazu, Škrka nudi svoja dva jezera. VELIKO ŠKRČKO, koje je Jovan Cvijić označio i imenom »Zeleno«. Nalazi se na nadmorskoj visini od 1686 m, sa najvećom dubinom od 17.2 m. Boja vode ovoga jezera je zelenkasta, a maksimalna providnost dostiže 8.5 metara, po čemu je prvo među jezerima na Durmitoru.

Skrcko_jezero

U velikom cirku Škrke, pored Velikog, postoji i MALO ŠKRČKO jezero. Ono se nalazi na čak 1711 metara nadmorske visine, sa prosječnom dubinom od 5.9 metara. Dalje od ovih jezera u pravcu sela Nedajno, u mjestu proširenja Sušičkog kanjona, smješteno je SUŠIČKO JEZERO. Na nadmorskoj visini od 1140 metara, ovo jezero je predstavnik periodičnih jezera Durmitora. Sušičko jezero se hrani vodom Sušice, a ona nastaje od vrela na odseku skala, samo u vrijeme vlažnih, proljećnih mjeseci, kada je i samo jezero vidljivo. Kada odatle krenete dalje prema Žabljaku, preko sela Mala Crna Gora i vrha Štuoc, sa vaše lijeve strane, u podnožju Crvene grede, nalazi se JABLAN JEZERO ili “Malo jezero”, kako ga neki zovu. Iako nosi ovo ime, prostranije je i dublje (8.5 m) od nekih drugih jezera na Durmitoru.

susica jezero

Jablan jezero na 1791. metru nadmorske visine, sa svojom ljepotom samo dopunjuje ljepotu čitavog ovoga kraja. Niže od ovoga jezera, na samom izvorištu vrela Mlinski potok, smješteno je ZMINJE JEZERO. Skriveno u dubini šume, ledene tišine, kao da je namijenjeno da podsjeća na usamljenost i razmišljanje o njoj. Malo po dimenzijama, usađeno u tijesni ovalni pojas smrča, najvjerostojnije dočarava Gorsko oko, koje između četinarskih trepavica gleda na Crvenu gredu i obližnje vrhove. Nadmorska visina ovoga jezera iznosi 1520 m, a najveća dubina 7.7 metara.

ZMINJE_JEZERO

U neposrednoj blizini ovoga jezera, na prostoru između Velike poljane i sela Pitomine sa istočne, kao i sela Bosača sa zapadne strane, na nadmorskoj visini od 1489 m nalazi se BARNO JEZERO. Jezero je male površine, a strane su mu obrasle gustom barskom vegetacijom, dok se u njegovoj okolini nalazi četinarska šuma. Po narodnom vjerovanju, voda ovoga jezera je ljekovita, naročito za kožna oboljenja. Za hladovinu njegovih omorika se govori da je to mjesto, gdje planduju stada mladih divokoza. Maksimalna dubina ovoga jezera je samo jedan metar.

Barno_jezero

U neposrednoj blizini Durmitora, na planini Sinjajevini, odnosno na njenom sjevernom dijelu, nalazi se ZMINIČKO JEZERO. Nadmorska visina Zminičkog jezera, nazvanog tako po kraju Zminica gdje se nalazi, je 1285 m. U širokoj zoni, pored obale, dubine ne prelaze 0.3 – 0.7 m, dok se prema centralnom, ona postepeno povećava i dostiže maksimalno 3.8 m. Ovo jezero je bogato divljim patkama, ćubastim patkama, kao i riđoglavim plovkama. Na drugoj strani, u jugoistočnom dijelu Sinjajevine, smješteno je ZABOJSKO JEZERO. Naziv mu potiče od obližnjeg katuna Zaboj, koji je u prošlosti, za vrijeme ljetnjeg izgona stoke, bio dobro posjećen. Jezero se nalazi na 1477 m nadmorske visine, a njegova maksimalna dubina iznosi 18.8 metara. Na našem prostoru postoji i nekoliko periodičnih jezera, koja se javljaju obično sa proljeća i jeseni, kada su jake kiše. Među njima, napoznatija je: ŠEVARITA LOKVA – Ovaj hidrografski objekat leži u blizini Vražijeg i Ribljeg jezera i izgledom dosta podsjeća na njih. Njegova maksimalna dubina je jedan metar.

Osim ovog, tu je SUVA LOKVA smještena u Pošćenskoj dolini, na 1594 metara nadmorske visine i od Pošćenskog jezera je udaljena svega 1.8 kilometar, a dostiže maksimalnu dubinu do jednog metra. U centralnom dijelu Durmitora, na nadmorskoj visini od 2.028 metra, smješten je ZELENI VIR.

ZELENI_VIR

Od najvisočijeg vrha Durmitora, Bobotovog kuka, udaljen je 1 km. Zeleni vir je dugačak 50 m, širok 40 i dubok 2 metra. Na tri kilometra jugozapadno od Žabljaka, sa kojim je povezano asfaltnim putem, smješteno je CRNO JEZERO, najveće i najpoznatije jezero Durmitora i drugo po površini medju planinskin jezerima Crne Gore i jedan od simbola ovoga kraja.

Smješteno je ispod gorostasnog Međeda, kao čuvara i zaštitnika, i zaodjenuto je gustim četinarima, koji se zajedno sa Međedom ogledaju u njegovim modro zelenim dubinama. S proljeća, kada se snijeg počne topiti, ispod njega izbije snažno vrelo ČELINA, bučno se stropoštavajući bijelim slapovima u jezero. Sastavljeno je od dvije vodene površine, tzv. Malog i Velikog jezera, odvojene uskom površinom kopna, zvanog “struga”. Nadmorska visina jezera je 1418. metara. Malo jezero je duboko 49.1 a Veliko 24.5 metara. Temperatura vode ljeti prelazi 22 stepena, tako da je u toku vrelih ljetnih mjeseci, ovo jezero pravi raj za kupače.

Da bi razumjeli ovaj maleni putopis, ipak vam preporučujemo da jednog dana pođete i sami u obilazak i uživo osjetite hladovinu i nevjerovatnu ljepotu svih ovih JEZERA. Riječi, ipak, ovdje ponestane…

Ostavite odgovor

Popunite detalje ispod ili pritisnite na ikonicu da biste se prijavili:

WordPress.com logo

Komentarišet koristeći svoj WordPress.com nalog. Odjavite se / Promeni )

Slika na Tviteru

Komentarišet koristeći svoj Twitter nalog. Odjavite se / Promeni )

Fejsbukova fotografija

Komentarišet koristeći svoj Facebook nalog. Odjavite se / Promeni )

Google+ photo

Komentarišet koristeći svoj Google+ nalog. Odjavite se / Promeni )

Povezivanje sa %s

Portal mozete pratiti na adresama: durmitor.com, durmitor.net, durmitorcg.com, destination-durmitor.org, odjek.com...Za bilo koji oblik saradnje(turistička promocija, razmjena linkova...) pišite na naš e-mail